เรื่องการจัดฟันของลูกเป็นหนึ่งในคำถามยอดฮิตที่คุณพ่อคุณแม่มักจะสงสัย เพราะการมีฟันที่เรียงสวยและมีสุขภาพดี ไม่ใช่แค่เรื่องของความสวยงามเท่านั้น แต่ยังส่งผลดีต่อบุคลิกภาพและความมั่นใจของเด็กในระยะยาว รวมถึงช่วยให้การบดเคี้ยวอาหารมีประสิทธิภาพมากขึ้น ลดโอกาสเกิดปัญหาฟันผุและโรคเหงือกในอนาคตด้วย แล้วแบบนี้เราควรดัดฟันตอนอายุเท่าไหร่กันแน่ ?
1 . ไม่ต้องรอให้ฟันแท้ขึ้นครบก็เริ่มได้
ความเชื่อที่ว่าต้องรอให้ฟันแท้ขึ้นครบทุกซี่ก่อนถึงจะเริ่มจัดฟันได้นั้นไม่ถูกต้องเสมอไป เพราะในบางกรณี ทันตแพทย์จัดฟันจะแนะนำให้เริ่มจัดฟันตั้งแต่เด็กยังมีฟันน้ำนมและฟันแท้ผสมกันอยู่ หรือที่เราเรียกว่า “การจัดฟันระยะที่ 1” ซึ่งคำถามที่ว่าควรดัดฟันตอนอายุเท่าไหร่ มักจะเริ่มเมื่อเด็กอายุประมาณ 7-10 ปี การจัดฟันช่วงนี้จะเน้นไปที่การแก้ไขปัญหาโครงสร้างขากรรไกรและช่องปากที่เป็นปัญหาใหญ่ เช่น ขากรรไกรล่างยื่น ขากรรไกรแคบ หรือมีฟันซ้อนเกมากเกินไป ซึ่งการแก้ไขตั้งแต่เนิ่น ๆ จะช่วยป้องกันไม่ให้ปัญหาเหล่านี้ลุกลามและรุนแรงขึ้นในอนาคต
2. ดูจากปัญหา ไม่ใช่อายุ
อายุเป็นแค่ตัวเลข แต่ปัญหาในช่องปากของลูกต่างหากคือสิ่งที่บอกว่าควรดัดฟันตอนอายุเท่าไหร่ ลองสังเกตพฤติกรรมบางอย่างของลูกดู เช่น การหายใจทางปากเป็นประจำ การมีฟันซ้อนเก ฟันห่าง หรือฟันหน้ายื่นออกมามากผิดปกติ รวมถึงการมีปัญหาการกัดอาหาร ถ้าพบว่าลูกมีปัญหาเหล่านี้ ควรพาลูกไปพบทันตแพทย์เพื่อตรวจประเมินแต่เนิ่น ๆ เพราะทันตแพทย์จะสามารถมองเห็นปัญหาที่กำลังจะเกิดขึ้นและวางแผนการรักษาที่เหมาะสมได้ดีที่สุด การแก้ไขปัญหาตั้งแต่ยังเด็กจะทำให้ผลลัพธ์การรักษาดีกว่าและใช้เวลาไม่นานเท่ากับการแก้ไขตอนโต
3. การดัดฟันตั้งแต่อายุน้อยมีข้อดีมากกว่า
ข้อดีของการตัดสินใจ ควรดัดฟันตอนอายุเท่าไหร่ แล้วเริ่มตั้งแต่เนิ่น ๆ คือกระดูกขากรรไกรของเด็กยังอยู่ในช่วงที่กำลังเติบโต ทำให้สามารถปรับเปลี่ยนได้ง่ายกว่าผู้ใหญ่ การจัดฟันในเด็กจึงอาจใช้เวลาไม่นานเท่ากับการจัดฟันในวัยผู้ใหญ่ นอกจากนี้ การแก้ไขปัญหาตั้งแต่แรกยังช่วยให้การขึ้นของฟันแท้ซี่อื่น ๆ เป็นไปอย่างถูกต้อง ทำให้โอกาสที่จะต้องถอนฟันเพื่อสร้างพื้นที่สำหรับฟันแท้ลดลง และการมีฟันที่เรียงตัวสวยงามตั้งแต่เด็กยังช่วยเสริมสร้างความมั่นใจในตนเองให้กับลูกอีกด้วย ทำให้เขาพร้อมที่จะยิ้มและทำกิจกรรมต่าง ๆ ได้อย่างเต็มที่
4. สัญญาณเตือนที่บอกว่าควรดัดฟันตอนอายุเท่าไหร่
ถ้ายังไม่แน่ใจว่าควรดัดฟันตอนอายุเท่าไหร่ ลองดูสัญญาณเหล่านี้เป็นตัวช่วยตัดสินใจ
- ลูกมีฟันซ้อนเกหรือฟันห่างมากผิดปกติ
- ฟันหน้าบนยื่นออกมามากกว่าฟันล่าง
- มีปัญหาการกัดอาหารหรือเคี้ยวไม่ถนัด
- มีการสบฟันที่ผิดปกติ เช่น ฟันบนคร่อมฟันล่าง
- ลูกมีพฤติกรรมหายใจทางปากหรือดูดนิ้ว
หากพบสัญญาณเหล่านี้ การพาไปพบทันตแพทย์เพื่อรับคำปรึกษาคือสิ่งที่สำคัญที่สุด
การตัดสินใจว่า ควรดัดฟันตอนอายุเท่าไหร่ นั้นไม่มีคำตอบตายตัว แต่ถ้าจะให้ดีที่สุดควรดัดฟันตอนอายุเท่าไหร่ก็คือตั้งแต่เด็กยังมีฟันน้ำนมและฟันแท้ผสมกันอยู่ เพราะการตรวจประเมินและแก้ไขปัญหาตั้งแต่เนิ่น ๆ จะช่วยลดความซับซ้อนของการรักษาในอนาคต ทำให้ลูกมีฟันที่เรียงตัวสวยงามและมีสุขภาพช่องปากที่ดีไปตลอดชีวิต
