ร่วมจับตากับอีกหนึ่งเหตุการณ์ในแวดวงกิจการโทรคมนาคมของไทยสำหรับเกมแย่งชิงพันธมิตรระหว่างบริษัท แอดวานซ์ อินโฟร์ เซอร์วิส จำกัด (มหาชน) หรือ AIS และบริษัท ทรู คอร์ปอเรชั่น จำกัด (มหาชน) หรือ TRUE กับการร่วมให้บริการโครงข่าย 5G ย่านความถี่ 700MHz ที่ NT ถือครองใบอนุญาตอยู่ แล้วใครกันทีคู่ควรที่จะได้ไป
รู้จัก NT และต้นตอแห่งการแย่งชิงพันธมิตร 700MHz
บริษัท โทรคมนาคมแห่งชาติ จำกัด (มหาชน) หรือ NT มีการจดทะเบียนและเปิดตัวไปเมื่อวันที่ 7 มกราคมที่ผ่านมา ซึ่งเป็นบริษัทที่เกิดจากการควบรวมกิจการระหว่าง บริษัท กสท โทรคมนาคม จำกัด (มหาชน) หรือ CAT และบริษัท ทีโอที จำกัด (มหาชน) หรือ TOT โดยเปิดหน้ามาพร้อมกับเป้าหมายที่จะเป็น 1 ใน 3 ผู้ให้บริการโทรศัพท์เคลื่อนที่รายหลักของประเทศไทยภายในปี 2564 ทั้งในแง่รายได้ และคลื่นที่มีจำนวน 6 ย่านปริมาณ 530MHz
แน่นอนว่าการทำตามเป้าหมายไม่ใช่เรื่องง่ายเพราะ NT ยังติดเรื่องศักยภาพการให้บริการ 5G ซึ่งการจะนำคลื่น 2100MHz และ 2300MHz ที่อยู่ในการถือครองของ TOT มาปรับปรุงเพื่อให้บริการ 5G นั้นถ้าว่ากันตามเทคนิคถือว่าเป็นงานที่ยาก และทางออกที่น่าสนใจที่สุดในเวลานี้ก็เป็นการนำคลื่น 700MHz ของ CAT ไปหาพันธมิตรที่มีบริการ 5G อยู่แล้วซึ่งจะทำให้ลูกค้าของ NT ได้ใช้งาน 5G ทันทีไม่ต้องรอนาน
จับตาพันธมิตร 5G ของ NT กับปัจจัยที่เป็นไปได้
ก่อนจะไปถึงเรื่องความเป็นไปได้ต่างๆ เรามาทำความเข้าใจด้านเทคนิคเรื่องคลื่นความถี่ที่อยู่ในมือของผู้ให้บริการแต่ละรายกันก่อน โดยเริ่มจากส่วนที่เป็นตารางสรุปการถือครองคลื่นความถี่ของผู้ให้บริการแต่ละรายดังนี้
จากภาพบนตารางจะเห็นว่า CAT และ TOT ที่ตอนนี้รวมร่างเป็น NT มีคลื่น 4G ในย่าน 850MHz จำนวน 20MHz ที่เป็นพันธมิตรร่วมสัญญากับ TRUE อยู่แล้ว ขณะที่คลื่น 4G ในย่าน 2100MHz มีอยู่ 30MHz ซึ่งส่วนนี้เป็นพันธมิตรร่วมสัญญากับฝั่งของ AIS สำหรับคลื่นที่จะทำเป็น 5G ในย่าน 700MHz (ของ CAT) มีอยู่ 20MHz และคลื่น 5G ในย่าน 26GHz (ของ TOT) มีอยู่ 400MHz
5G บนคลื่น 700 MHz ทำได้กี่วิธี
การให้บริการ 5G ในเชิงเทคนิค ทำได้ 2 แบบ คือ แบบ SA (Stand Alone) กับแบบ NSA (NON Stand Alone)
แบบที่ 1 5G SA (Standalone) คือ ให้บริการบนคลื่น 5G 700 MHz เดี่ยวๆ เพียงคลื่นเดียวไม่ต้องพึ่งพาเสาสัญญาณของคลื่นอื่นเลย ปัจจุบัน ในทางเทคนิคเป็นไปได้ยาก เพราะต้องมีการลงทุนด้านอุปกรณ์เสาสัญญาณต่างๆ ใหม่เองทั้งหมด สิ้นเปลืองงบประมาณอย่างมาก
อีกทั้ง ปัจจุบันทั้งในไทยและทั่วโลก ยังไม่มีสมาร์ทโฟน 5G SA ที่รองรับคลื่น 700 MHz ออกสู่ตลาดเลย แม้แต่รุ่นเดียว ต้องรอลุ้น ครึ่งปีหลังของปี 64 อีกที ว่าจะมีเข้าหรือไม่
นั่นหมายความว่า NT ไม่น่าจะเลือกวิธีแบบ SA เพราะนอกจากจะต้องลงทุนอุปกรณ์เครือข่ายอย่างมหาศาลแล้ว ยังทำให้ลูกค้าไม่สามารถใช้งาน 5G ได้จริง จากการที่ไม่มีมือถือรองรับนั่นเอง
แบบที่ 2 5G NSA (Non Standalone) คือ การให้บริการ 5G ควบคู่ไปกับคลื่น 4G หมายความว่า ต้องมีคลื่น 4G เป็น Anchor Band ร่วมให้บริการด้วยกัน ณ ทีนี้ ตามมาตรฐาน 3GPP คลื่น 4G ที่เป็น Anchor Band ให้กับคลื่น 5G 700MHz ได้นั้น คือ คลื่น 1800MHz (4G) และ คลื่น 2100MHz (4G) เท่านั้น ในขณะที่คลื่น 850MHz (4G) ไม่สามารถทำได้
ที่สำคัญอย่างยิ่งของระบบ 5G NSA คือ ปัจจุบันมีสมาร์ทโฟน 5G NSA ที่รองรับคลื่น 700 MHz แพร่หลายในท้องตลาดแล้วกว่า 40 รุ่น
ดังนั้น หาก NT เลือกใช้ระบบ 5G NSA ก็จะมีข้อดีถึง 2 เด้ง คือ ประหยัดเวลาและงบลงทุนด้านอุปกรณ์เครือข่ายไปได้เยอะ สามารถเปิดให้บริการ 5G ได้อย่างรวดเร็วมากขึ้น เหนือสิ่งอื่นใด ลูกค้าสามารถใช้งาน 5G ได้จริง จากการที่มีมือถือรองรับแล้ว
จากหลักการข้างต้น หาก NT ต้องการหาพันธมิตรร่วมให้บริการ 5G 700 MHz ในครั้งนี้ ควรจะต้องจับมือกับใครดี ถึงจะเข้ากันดีที่สุด ให้ได้ประโยชน์ทั้งตัว NT เอง และลูกค้าของ NT เป็นสำคัญ
ณ ทีนี้ ผู้เขียนได้วิเคราะห์จากข้อเท็จจริงที่มีอยู่ ว่าถ้า NT จับมือกับ TRUE และ AIS จะเป็นอย่างไร
| ผู้ให้บริการ | คลื่นที่นำมาให้บริการร่วมกับ 5G 700MHz | ระบบ | Handset |
| AIS | NT โดย TOT มีคลื่น 4G 2100MHz จำนวน 30MHz ที่เป็นพันธมิตรร่วมสัญญากับ AIS อยู่แล้ว จึงสามารถร่วมให้บริการกันได้ด้วย NETWORK CODE ของ NT เอง | 5G NSA* (Non standalone) | มีมือถือระบบ 5G NSA รองรับแล้วกว่า 40 รุ่น |
| TRUE | NT โดย CAT มีคลื่น 4G 850MHz จำนวน 20MHz ที่เป็นพันธมิตรร่วมสัญญากับ TRUE อยู่แล้ว จึงสามารถร่วมให้บริการกันได้ด้วย NETWORK CODE ของ NT เอง | 5G SA* (Stanalone) | ไม่มีมือถือระบบ 5G SA ในตลาด (คาดว่าจะมาหลัง Q2/2564) |
*ตามมาตรฐานสากล 3GPP คลื่น 4G ที่เป็น Anchor Band ให้กับคลื่น 5G 700MHz ได้นั้น คือ คลื่น 4G 1800MHz และ คลื่น 4G 2100 MHz เท่านั้น ในขณะที่คลื่น 4G 850MHz ไม่สามารถทำได้
มีอีกประเด็นที่หลายคนอาจสงสัยว่า คลื่น 1800MHz และ 2100MHz ที่ AIS และ TRUE ถือครองเองอยู่นั้น สามารถเอามาทำเป็น Anchor Band กับคลื่น 700 MHz ของ NT ได้หรือไม่
เราไปหาคำตอบมาให้แล้ว ก็คือ ไม่ได้ เพราะการทำ 5G NSA ตัว Network Code ของคลื่น 4G และ 5G ต้องเป็นตัวเดียวกันนั่นคือ Network code ของ NT เท่านั้น
ร่วมจับตาดูบทสรุป
ตามข้อมูลทั้งหมด ที่ผู้เขียนรวบรวมมาสรุปให้เข้าใจอย่างง่ายๆ นั้น ก็น่าจะทำให้ผู้อ่านเห็นภาพชัดเจนขึ้น ถ้า NT จะต้องเลือกค่ายใดเป็นพันธมิตร 5G จะต้องคำนึงถึงปัจจัยอะไรบ้าง
ก็คงต้องจับตาดูกันต่อไปว่า สุดท้ายแล้ว NT จะตัดสินใจอย่างไร ถึงจะเป็นประโยชน์ต่อลูกค้า NT (ลูกค้ามือถือ TOT และ CAT) มากที่สุด
